by Herdís Þorgeirsdóttir | 30.04.2026 | Fólk
Einn fremsti sérfræðingur heims á sviði þjóðaréttar er dr. Guðmundur Alfreðsson. Sérsvið hans í þjóðaréttinum lýtur einkum að alþjóðlegum og svæðisbundnum stofnunum, mannréttindum, frumbyggja- og minnihlutavernd, stjórnskipun, stjórnfestu og þróunarsamvinnu.
Guðmundur er þekktur fyrir störf sín á alþjóðavettvangi þar sem hann hefur starfað um áratugaskeið. Hann er alinn upp í Reykjavík, lauk stúdentsprófi frá MR og lagaprófi frá Háskóla Íslands. Framhaldsnám stundaði hann við New York University og lauk doktorsprófi í alþjóðalögum frá Harvard háskóla1982. Hann starfaði um árabil hjá Sameinuðu Þjóðunum á sviði réttinda minnihlutahópa, bæði í New York og Genf. Guðmundur var skipaður prófessor við lagadeild Lundarháskóla 1995, jafnframt því sem hann var í forsvari fyrir Raoul Wallenberg mannréttindastofnunina í Lundi til ársins 2006. Síðar varð hann prófessor við lagadeild háskólans í Strassborg (2006-2012); gestaprófessor við China University of Political Science and Law í Bejing 2010-2012. Árið 2006 var hann sérstakur „rapporteur“ eða skýrsluhöfundur í minnihlutaréttindum fyrir starfshóp á vegum S.Þ. og fulltrúi í undirnefnd um framgang og vernd mannréttinda (2004-2006). Þá skipuðu grænlensk stjórnvöld Guðmund sem fulltrúa sinn í sérstakri dansk-grænlenskri nefnd um sjálfstjórn. Hann hefur undanfarin ár gegnt stöðu prófessors í heimskautarétti við háskólann á Akureyri. Hann er ritstjóri Yearbook of Polar Law ásamt Timo Koivurova og ritstjóri International Journal on Minority and Group Rights sem og Nordic Journal of International Law. Hann hefur ritstýrt fjölda bóka og er höfundur um 200 fræðigreina og álitsgerða í bókum og fræðiritum og hefur flutt fyrirlestra víða um heim. Sjá t.d. hér og hér.
by Herdís Þorgeirsdóttir | 7.04.2026 | Fólk
Benjamin Franklin prýðir 100 $ seðilinn í Bandaríkjunum enda einn áhrifamesti einstaklingur 18. aldarinnar (1706 – 1790). Hann var einn af frumkvöðlum bandarískrar stjórnskipunar, tók þátt í að semja stjórnarskrána og leggja drög að Sjálfstæðisyfirlýsingunni. Hann var fjölfræðingur, rithöfundur, vísindamaður, uppfinningamaður, stjórnmálaskörungur, fyrsti sendiherra Bandaríkjanna í Frakklandi, prentari, útgefandi, póstmeistari og pólitískur heimspekingur. Auk þessa spilaði hann á fiðlu, hörpu og gítar, samdi tónlist, skrifaði metsölubækur og stóð að stofnun borgaralega samtaka auk Háskóla Pensylvaníu. Því skal engan undra að hann hafi skipulagt daga sína vel en hann náði því að verða hálf níræður. Svona leit dagskrá Benjamin Franklin út á blaði:
Hann vaknaði kl. 5, lagði drög að vinnu dagsins, íhugaði og borðaði morgunmat. Vann síðan frá kl. 8 til 12 en þá tók hann sér hádegishlé og leit yfir reikninga. Vann síðan frá kl. 2-6 og spurði sig að kveldi dags hverju hann hefði áorkað til góðs þann daginn.
Sagt er að Benjamin Franklin hafi verið mjög umhugað um líkamlega hreysti enda áttaður á því að heilbrigð sál þrífst best í hraustum líkama. Hann gerði leikfimiæfingar, synti (fann upp “froskalappirnar”), gekk upp og niður siga og lyfti lóðum(!). Þá er hann sagður hafa stundað loftböð, þ.e. setið nakinn við skriftir í upphafi dags.
Franklin lagði einnig til grundvallar lífi sínu og störfum þrettán dyggðir:
- Sjálfsagi: Matur og drykkur í hófi.
- Þagmælska: Ekki tala til að þóknast öðrum eða sjálfum þér. Forðastu lítilmótlegar samræður.
- Skipulagning: Hafðu allt i röð og reglu. Leyfðu hverju verkefni að taka sinn tíma.
- Viljastyrkur: Leystu þau verkefni sem þarf og reyndu að misstíga þig ekki.
- Sparsemi: Notaðu fé eingöngu til góðs fyrir aðra eða sjálfan þig; eyddu sem minnstu.
- Dugnaður: Ekki láta tímann hlaupa frá þér. Vertu alltaf að gera eitthvað sem kemur að gagni. Slepptu öllum óþarfa.
- Einlægni: Láttu af allri hegðun sem gæti sært. Láttu sakleysi og réttlæti stjórna hugsunum þínum og orðræðu.
- Réttlæti: Gerðu ekkert rangt með því að særa aðra eða koma þér hjá þeim skyldum sem þér ber að sinna.
- Hófsemi: Forðastu öfgar. Temdu þér að láta ekki gremju yfir misgjörðum ná lengra en þær eiga skilið.
- Hreinlæti: Ekki líða óþrifnað, hvorki líkamlegan, í fatnaði eða hýbýlum.
- Skírlífi: Stundaðu kynlíf sjaldan og aðeins í þágu heilsu eða barneigna; aldrei þannig að það leiði til sljóleika, veikleika eða skaði þína eigin eða annarra ró eða mannorð.
- Rósemi: Láttu smávægileg atriði eða algeng og óhjákvæmileg óhöpp ekki raska ró þinni.
- Auðmýkt: Hafðu Jesú og Sókrates sem fyrirmyndir.
Fanklin raðaði dyggðunum niður eftir mikilvægi og reyndi að ná tökum á einni í einu – ekki öllum samtímis. Hann punktaði niður hjá sér í litla bók hvernig honum hefði tekist upp eða mistekist í að ná tökum á dyggðinni að kvöldi dags. Hann byrjaði ekki að reyna við næstu dyggð fyrr en honum hafði tekist að komast hjá mistökum í þeirri sem var verkefnið hverju sinni.
Mottó hans var að ef maður skipulegði sig ekki þá væri maður að leggja drög að því að mistakast. Það er hægt að slá hlutum á frest en tíminn er jafn takmarkaður.
Franklin var ekki fullkominn. Hann hafði sína lesti sem hann barðist við að hemja með allri skipulagningunni. Hann var kvensamur , daðrari og átti í fjölda ástarsambanda á árum sínum sem sendiherra í London og síðar París en sambýliskona hans, Deborah Read, sat heima í Boston. Þau voru ekki í hjónabandi. Hann naut þess að borða góðan mat og drakk oft vín í óhófi, sem leiddi til þess að hann fékk þvagsýrugigt. Sem ungur maður gerðist hann grænmetisæta (hann gat keypt fleiri bækur með því að sleppa dýru kjöti) þótt hann entist ekki sem slíkur út lífið. Hann var bæði stoltur og metnaðargjarn þótt hann vildi taka auðmýkt Jesú og Sókrates sér til fyrirmyndar. Þótt hann teldi hófsemi mikilvæga þótti honum gaman að skemmta sér og gekk oft langt í þeim efnum.
Hann gerði sér grein fyrir löstum sínum og reyndi þess vegna að setja sér mannbætandi markmið og skipuleggja tíma sinn vel.
Áhugaverður afreksmaður sem setti sér alltaf góð markmið og viðmið þótt ekki tækist honum allt samkvæmt áætlun.
by Herdís Þorgeirsdóttir | 5.04.2026 | Fólk
Þessar tvær eru snillingar í að búa til handgerð, gómsæt páskaegg með hollu innvolsi, súkkulaðihúðuðum apríkósum, sveskjum og pístassíum. Þær eru samt svolítið ólíkleglegir súkkulaðimeistarar: Elfa Guðmundsdóttir dr. í tannlækningum og Sigurbjörg Ágústsdóttir, rómaður líkamsræktarþjálfai í World Class, Laugum. Elfa er Húsvíkingur og hefur stundað tannlækningar við góðan orðstýr í 32 ár. Sigurbjörg er ættuð frá Vestmanneyjum, menntaður íþróttakennari og topp þjálfari. Báðar framúrskarandi í sínum fögum. Þess má geta að tannlæknastofa Elfu í Lindahverfinu er líkust listaverkagalleríi og því kemur ekki á óvart að hún sé fagurkeri í því sem hún tekur sér fyrir hendur.
by Herdís Þorgeirsdóttir | 15.10.2025 | Fólk
Forseti Norður Makedóníu (opinbert heiti Lýðveldið Norður-Makedónía, land á Balkanskaga sem varð til við upplausn Júgóslavíu 1991) heitir Gordana Siljanovska-Davkova og var áður fulltrúi lands síns í Feneyjanefnd Evrópuráðsins. Hún er hér á mynd á októberfundi nefndarinnar sem fagnaði 35 afmæli sínu ásamt Herdísi Þorgeirsdóttur, Jan Velaers frá Belgíu og Michale Frendo frá Möltu. Gordana sem kjörin var forseti landsins 2024 hafði áður tekið þátt í forsetakosningum en tapað. Hún var fulltrúi í Feneyjanefnd frá 2008 til 2016. Gordana er fædd í Ohrid í þeim hluta fyrrum Júgóslavíu sem varð eftir upplausn Sovétríkjanna Norður Makedónía. Hún lauk doktorsnámi í lögum 1994 frá háskólanum í Ljubliana. Hún var skipuð prófessor við lagadeild háskólans í Skopje 2004.
by Herdís Þorgeirsdóttir | 8.05.2025 | Fólk
Þessi nýja vefsíða hefur verið uppfærð í samvinnu við Helgu Óskarsdóttur vefhönnuð. Hún hefur auk vefhönnunar starfað við miðlun á vettvangi myndlistar, er sjálf myndlistarkona með fjölbreyttan bakgrunn í listum. Hún stundaði nám við Myndlista- og handíðaskóla Íslands, Gerrit Rietveld Akademíuna í Amsterdam og Chelsea College of Art í London, þaðan sem hún lauk MA gráðu í myndlist.
Helga er með diplómu í kennsluréttindum frá Listaháskóla Íslands og hefur einnig stundað nám í hagnýtri menningarmiðlun við Háskóla Íslands. Á ferli sínum hefur Helga sinnt margvíslegum verkefnum tengdum listum og miðlun, þar á meðal rekið Týsgallerí, fjölfeldisútgáfuna Multis og vefritið Artzine.is, sem fjallar um samtímalist á Íslandi. Auk þessa hefur hún starfað sjálfstætt við vefsíðugerð fyrir einstaklinga og fyrirtæki. Sjá: vefir.helgaoskars.com
by Herdís Þorgeirsdóttir | 7.05.2025 | Fólk
Á 101 á vorkvöldi í lok Covid þar sem sjómaður Huldu Hákon stendur og horfir yfir glæsilegt barsvæðið: Með listamönnunum Jóni Óskari og Huldu Hákon og vinum þeirra: Nonna Tryggva, Halldóri Birni Runólfssyni, Signýju Eiríksdóttur og Margréti Auðuns. Sjómaðurinn stendur í þeirri meiningu að næsta bylting verði fullkomin, eins og stendur á hjálmi hans.
